زرندیه یکی از شهرستان های استان مرکزی است که مرکز آن شهر مامونیه نام دارد. شهر مأمونیه به لحاظ موقعیت بین ۳۵ درجه و ۱۷ دقیقه تا ۳۵ درجه و ۲۰ دقیقه عرض شمالی و ۵۰ درجه و ۲۸ دقیقه طول شرقی واقع شده است. این شهر در شهرستان زرندیه استان مرکزی قرار دارد و به لحاظ موقعیت ارتبـاطی در ۳۹ کیلومتری شمال ساوه و ۹۰ کیلومتری جنوب تهران واقع گردیده است. شهر مأمونیه به لحاظ طبیعی در دشتی نسبتاً صاف و هموار قرار گرفته و ارتفاع آن از سطح دریا در حدود ۱۲۷۰ متر است. شهر مأمونیه علی رغم کوچکی و کم جمعیتی در زمـره شهرهای متوسط استان مرکزی و تعداد جمعیت آن تنها از جمعیت ۸ شهر استان (اراک، ساوه، خمین، دلیجان، کرهرود، تفرش، شازند و محلات) کمتر و از ۱۹ شهر دیگر آن بیشتر است. این شهر را می توان یکی از شهرهای تاریخی این استان برشمرد و در مورد وجه تسمیه و پیشینه این شهرستان این گونه نقل می شود که زرندیه در لغت به معنای زر خرد و ریز است و از آنجا که مسیر دوم اکباتان (همدان امروزی) به نام راگا (ری) از زرند میگذشت، که حدود هفتصد سال سابقه تاریخی دارد، و محل دریافت عوارض پول و طلا بود به این مکان زرندیه می گویند. یکی از آثار تاریخی قدیمی موجود در این شهرستان یخچال مهدیآباد است.
معرفی یخچال مهدیآباد
در این بخش از مجله مستر بلیط در مورد این اثر تاریخی اطلاعاتی را گردآوری کرده ایم که جهت آشنایی بیشتر شما با این اثر تاریخی در اختیارتان قرار می دهیم. یخچال سازه ای بود که از قـرن ها پـیش در فلات ایران به ویژه در مناطق گرم و خشک به منظور تهیه یخ در روزهای سرد زمستان و نگهداری آن برای روزهای گرم و طاقت فرسای تابستان مورد توجه بوده است. یخپال در لغت به چاله ای گفته می شود که در آن یخ نگهداری می شود. یخچال مهدیآباد یکی از آثار تاریخی مربوط به دوران قاجار در شهرستان زرندیه است که در اتوبان تهران – ساوه قرار دارد. این بنا در ۴ کیلومتری جنوب شهر مامونیه و در حاشیه جنوبی حریم زمین های روستای خورشیدآباد قرار گرفته است. این بنا در اواخر قاجار توسط یکی از صاحب منصبان محلی زرند ساخته شده است، ولی اسمی از آن شخص در این یخچال و محل وجود ندارد. این اثر در تاریخ ۸ مرداد ۱۳۸۱ با شماره ثبت ۵۹۷۵ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
معماری یخچال مهدیآباد
طرح و معماری یخچال ها در همه جا به یک شکل است و از بخش های شبیه به هم تشکیل می شود. یخچال ها از دو بخش تشکیل می شوند که شامل کارگاه یخ سازی و یخدان می شود. کارگاه یخ سازی محوطه سربازی بود که برای یخ چائون از آن استفاده می کردند و مخزن هم بخشی بود که یخ های آماده شده را در آن نگهداری می کردند. یخچال مهدیآباد از دو بخش اصلی تشکیل می شود: بخش اول شامل بر ورودی و مخزن آن می شود، که حدود ۲ متر نسبت به سطح بیرونی عمق دارد. قسمت اعظم مصالح مخزن از آجر و ساروج و به صورت ایزوله «پوشش» داده شده است. با توجه به بزرگی مخزن می توان آن را یکی از حجیم ترین یخچال های ایران دانست. بخش دوم که گنبد مخزن است، از حاشیه آن دور میزند و هرچه این حفاظ بالاتر می رود، از قطر آن نسبت به قسمت های پایین کم میشود؛ به نحوی که در ارتفاع حدودا نه متری دهانه مخروطی شکل، گنبد بسته میشود. سطح داخلی این گنبد مخروطی شکل از داخل بسیار منظم و مرتب است، اما از بیرون، آن را به صورت ۱۶ پاگرد ساخته اند، به طوری که می توان به کمک آنها از این گنبد بالا رفت. از خصوصیات دیگر این گنبد وجود روزنه ای در قله آن است که برای تهویه هوای درونی یخچال استفاده می شد.
راه های دسترسی به یخچال
یخچال مهدیآباد در ۴ کیلومتری جنوب شهر مامونیه و در نزدیکی روستایی به نام خورشید آباد قرار دارد، که رفتن به این مکان با استفاده از خودرو شخصی آسان تر و سریع تر انجام می پذیرد. برای سفر به مامونیه می توانید با خرید بلیط اتوبوس از مستر بلیط اقدام کنید.
بازدید از یخچال مهدیآباد
اگر قصد بازدید از یخچال مهدیآباد را دارید باید بدانید که احتیاجی به پرداخت هزینه نیست و می توانید به صورت رایگان از آن دیدن کنید و در زمانی حدود یک ساعت می توانید این کار را انجام دهید.
نظرات کاربران
اولین نفری باشید که نظر می دهید