بشرویه که یکی از شهرهای استان خراسان جنوبی است در قسمت شمال غربی آن قرار دارد و از نظر تاریخی جزء شهرهای قدیمی ایران به شمار می رود. بشرویه از جمله اندک شهرهایی در ایران است که دارای بافت سنّتی درون شهری است. شالوده شهری بشرویه نشان می دهد که این شهر، از ابتدای گسترش آن در دوره تیموری، با رشدی نسبتا سریع به عنوان یک شهر مطرح شده است.
مهّم ترین سند کالبدی مدنیّت بشرویه از همان دوران کهن، وجود میدان تقریباً مستطیل شکل آن در مرکز شهر و در میانه راسته اصلی بازار قدیم بشرویه بوده است. با تخریب هایی که برای احداث خیابان در دوره پهلوی انجام گرفت و میدانی جدید در وسط آن که پس از انقلاب ایجاد شد، اکنون تنها یکی از زاویه های قائمه میدان به جا مانده است.
معابر بشرویه در مسیر قنات هایی که از سمت کوه های رقّه در جریان هستند، شکل گرفته و مهم ترین معبر قدیمی بافت، کوچه حسینیه رباطی و راسته بازار اصلی بشرویه بود، که پس از عبور از میدان اصلی شهر، در جهت غرب ادامه یافته و از شهر خارج می شده است.
در میان بافت تاریخی بشرویه خانه هایی قدیمی به جای مانده که اکثر آنها مربوط به دوران قاجار هستند و یکی از این خانه ها، خانه مستوفی است که در این مطلب از مجله مستر بلیط شما را با آن آشنا می کنیم.
معرفی خانه مستوفی
این خانه که در دوران قاجار توسط شخصی به نام مستوفی ساخته شده است در بافت تاریخی شهر بشرویه قرار دارد. این خانه، که در غرب محله میان ده واقع گردیده، متعلق به اوایل دوره قاجاریه و دارای ایوان های مجلّل و ستون دار است. آنچه این خانه را از سایر بناهای مشابه آن متمایز کرده، سه بادگیر مرتفع و متوالی است که در ضلع شمال شرقی آن بر روی پشت بام خود نمائی می کنند.
بر دهانه هر یک از چشمه های بادگیرها، نقوشی با گچ ایجاد شده است. مجاور این خانه، یک ساباط ارزشمند وجود دارد که نام خود را از خانه مستوفی گرفته و یکی از معدود ساباط های بازمانده از مجموعه ساباط های قدیمی خراسان جنوبی است. زیبائی و ساخت خاص آن باعث در تاریخ ۵ تیر ۱۳۸۴ با شماره ثبت ۱۱۹۲۰ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت برسد.
معماری خانه مستوفی
پلان این خانه به صورت مستطیل شکل و دارای حیاط مرکزی است که اتاق ها و بخش های گوناگون خانه در اطراف آن چیده شده اند. برای ورود به حیاط از سمت جنوب غربی می توانید اقدام کنید و ورودی در این قسمت خانه قرار دارد.
سطح حیاط را به آجرهایی مربعی کوچک فرش کرده اند و در ضلع شمال شرقی آن بر روی بام می توانید نمایی از سه بادگیر را ببینید که از زیبائی های این بنا به شمار می روند. در وسط حیاط حوضی کوچک به رنگ آبی و مستطیل شکل وجود دارد که نمای این خانه را چندیدن برابر دلفریب کرده و سردر اتاق ها و راهروهای اطراف حیاط با نوعی تزیینات رسمی بندی، معروف به قاشقی، تزیین شده است.
ایوان که در قسمت روبرویی ورودی قرار دارد دارای سطحی مسطح و در بخش بالایی آن با دو ستون هشت ضلعی و دو نیم ستون و سه قوس گهوارهای تزیین شده است. دو طرف ایوان به صورت دو طبقه است که به وسیله چند پله به داخل بنا راه دارد و دیوار ضلع غربی حیاط عمارت با پنج طاق نمای عمیق و بلند تزئین شده است، این طاق نماها دارای رسمیبندیهایی گچی هستند.
در ضلع جنوبی و شمالی بنا، ورودی چند اتاق را مشاهده می کنید و در بخش بالا و اطراف ورودیها، طاقچهها و طاقنماهایی زیبا ساخته شده است. برای ساخت درب و پنجره های بنا از چوب استفاده کرده اند که به شیشه های رنگی مزین شده اند.
در قسمت جنوب غربی بنا حوض خانه قرار دارد که به شکل هشت ضلعی و کلاه فرنگی ساخته شده است برای تزئین آن از رسمیبندی استفاده کرده اند. بنای خانه دارای یک زیر زمین است که از آن به عنوان انباری استفاده می کردند و قوسی خفیف و آجرهای خفته و راسته ایجاده شده است.
راه های دسترسی به خانه مستوفی
از آنجایی که این خانه در بافت تاریخی شهر قرار دارد دیدار از آن کار آسانی است و تنها کافی است که خود را به خیابان مستوفی در این شهر برسانید. استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی چاره این کار است و اگر تمایل به استفاده از خودرو شخصی داشته باشید می توانید خودرو خود را در نزدیکی این مکان پارک کنید، سپس به دیدن آن بروید.
شرایط بازدید
پرداخت هزینه و مراجعه در ساعات اداری از شرایطی است که بهتر است قبل از رفتن به آنجا مد نظر داشته باشید.
نظرات کاربران
اولین نفری باشید که نظر می دهید