راهنمای سفر به نجف اشرف

شهر نجف با وجود حرم مطهر حضرت علی (ع) یکی از مراکز زیارتی است که سالانه میزبان مسافران زیادی از سرتاسر جهان است. در ادامه همراه با مستر بلیط باشید تا درباره راهنمای سفر سریع و ارزان به نجف اشرف بیشتر باشما صحبت کنیم. ضمن اینکه به دلیل داشتن فرودگاه یکی از مبادی ورودی به کشور عراق و عزیمت به سایر شهرهای مذهبی تلقی می‌شود. از این‌رو علاوه‌بر اینکه این شهر به‌تنهایی یک مقصد زیارتی به‌شمار می‌رود، دروازه‌ای برای رفتن به سایر شهرهای زیارتی عراق از جمله کربلا است. در این مقاله  همه موارد کنار هم قرار گرفته تا نیازی به جستجو در منابع پراکنده نباشد. جدول پایین، شناسنامه کلی شهر را نشان می‌دهد تا پیش از هر چیز بدانید با چه مقصدی روبه‌رو هستید.

معرفی شهر نجف 

هسته اصلی نجف، حرم امام علی (ع) است و شهر دقیقاً از همین نقطه شروع شده و به اطراف گسترش پیدا کرده است. یعنی هر خیابانی را که مستقیم بروید، آخرش به صحن و گنبد می‌رسید. تمرکز جمعیت، بازارها و هتل‌ها هم در همین حلقه‌های نزدیک به حرم است.

بافت مرکزی شهر که به آن «شهر قدیم» می‌گویند، چهار محله معروف به نام‌های «مِشراق»، «حُوَیش»، «عُمارَه» و «بُراق» دارد. در نجف کوچه‌ها باریک و سرپوشیده هستند و ماشین اجازه ورود ندارد؛ پس اگر هتلتان در این لایه‌های داخلی باشد، باید پیاده یا با چرخ‌دستی بارتان را ببرید. نکته مهم در نجف، ایست‌بازرسی‌های متعدد است. برای رسیدن به حرم باید از چند لایه بازرسی (تفتیش) عبور کنید.

این موضوع شاید بار اول عجیب باشد، اما برای امنیت زائران ضروری است. همچنین در سال‌های اخیر صحن بزرگ حضرت زهرا (س) به قسمت غربی حرم اضافه شده که معماری‌اش کلاً با بافت قدیمی شهر فرق دارد و فضای وسیع و خنکی برای استراحت زائران درست کرده است.

کمی که از این بافت فشرده و شلوغ دور شوید، چهره شهر عوض می‌شود و خیابان‌ها بازتر و ساختمان‌ها جدیدتر می‌شوند، هرچند مسافران معمولاً کمتر به آن مناطق می‌روند و بیشتر وقتشان در همان حال‌وهوای سنتی و قدیمی اطراف حرم می‌گذرد.

موقعیت جغرافیایی نجف 

شهر روی بلندی قرار گرفته و همسایه دیوار به دیوار صحرا است. نجف در واقع روی یک لبه‌ی سنگی بلند ساخته شده که به آن «طار» می‌گویند. اگر پشت حرم بایستید، می‌بینید که زمین ناگهان ارتفاعش کم می‌شود و به یک دشت بزرگ و گود می‌رسد که به آن «دریای نجف» (بحر النجف) می‌گویند. این منطقه در گذشته دریاچه بوده و حالا هم در فصل‌های بارانی پرآب می‌شود.

همین همسایگی با کویر و قرار گرفتن در مسیر بادهای صحرایی باعث شده گرما در نیمه اول سال شدید باشد و گرد و خاک مهمان همیشگی شهر شود. البته نزدیکی به رود فرات کمی روی هوا تاثیر دارد، اما ذات آب‌وهوا همچنان گرم و خشک است و باید انتظار آفتاب تند را داشته باشید. به نقشه زیر دقت کنید تا دقیقا از متوجه شوید که این شهر کجا قرار دارد.

فاصله نجف از سایر شهرهای مهم 

اولین جایی که احتمالاً سراغش می‌روید، کوفه است. خیلی‌ها فکر می‌کنند باید برای کوفه یک سفر جداگانه تدارک ببینند، اما اصلاً این‌طور نیست. کوفه عملاً به نجف چسبیده و یکی از محله‌های آن حساب می‌شود؛ یعنی با یک تاکسی گرفتن و پرداخت مبلغ کمی، در کمتر از ۲۰ دقیقه پای مسجد کوفه و سهله پیاده می‌شوید.

اما مقصد اصلی اکثر زائران بعد از نجف، کربلا است. بین این دو شهر فقط ۸۰ کیلومتر راه است که در شرایط عادی جاده، نهایتاً یک ساعت و ربع زمان می‌برد. جاده کیفیت خوبی دارد و همان مسیری است که در اربعین پیاده طی می‌شود، پس نگران دست‌انداز و خرابی راه نباشید.

اگر برنامه زیارت کاظمین و سامرا دارید، باید کمی صبورتر باشید. کاظمین در مرکز شهر بغداد (پایتخت) قرار گرفته و ۱۶۰ کیلومتر با شما فاصله دارد. خود جاده مشکلی ندارد، اما ترافیک ورودی بغداد گاهی کلافه‌کننده می‌شود و ممکن است مسیر ۲.۵ ساعته را تا ۳ ساعت یا بیشتر طولانی کند.

ماجرا برای سامرا کمی متفاوت‌تر است؛ برای رسیدن به آنجا باید از بغداد هم رد شوید و حدود ۱۲۰ کیلومتر دیگر به سمت شمال بروید. چون سامرا شرایط امنیتی خاصی دارد، ایست‌بازرسی‌های مسیر بیشتر و سخت‌گیرانه‌تر هستند. برای همین، رفتن به سامرا و برگشتن از آن (با احتساب زیارت)، معمولاً یک روز کامل وقتتان را می‌گیرد و بهتر است صبح خیلی زود راه بیفتید.

برای کسانی هم که زمینی سفر می‌کنند، انتخاب مرز خیلی مهم است. نزدیک‌ترین راه ورود از ایران، مرز مهران است که ۳۰۰ کیلومتر با نجف فاصله دارد و ماشین‌های عراقی این مسیر را ۴ تا ۵ ساعته می‌روند. اما اگر با قطار تا جنوب آمده‌اید و از مرز شلمچه رد شده‌اید، راهتان کمی دورتر می‌شود.

از شلمچه تا نجف حدود ۴۵۰ کیلومتر راه دارید که باید از شهرهای بصره و دیوانیه بگذرید و حدود ۵ تا ۶ ساعت رانندگی دارد. همه این زمان‌ها برای روزهای معمولی است و طبیعی است که در ایام شلوغی، باید انتظار ترافیک و معطلی بیشتری داشته باشید.

هزینه سفر به نجف در سال 1404 

مدیریت خرج‌ومخارج در سفر خارجی، مهم‌ترین بخش برنامه‌ریزی است. خوشبختانه قیمت‌ها در عراق ثبات خوبی دارد و نوسان عجیب‌وغریبی روی جنس‌ها نمی‌بینید. مثلاً کرایه تاکسی یا قیمت غذا به «دینار» تقریباً همیشه ثابت است. پس اگر بودجه‌بندی خودتان را بر اساس دینار انجام دهید، خیالتان راحت‌تر است.

ما در جدول زیر، قیمت‌های واقعی بازار نجف را نوشتیم و معادل تومانی آن را برای سال ۱۴۰۴ برآورد کردیم. این اعداد به شما کمک می‌کند تا بدانید برای هر وعده غذا یا جابجایی، حدودا چه مبلغی باید در کیف پولتان داشته باشید.

نکات مهم درباره وضعیت غذا و خوراک

در نجف اختلاف قیمت غذا زیاد است. اگر بخواهید اقتصادی سفر کنید، دکه‌های فلافل و شاورما (کباب ترکی) در تمام خیابان‌های اطراف حرم هستند که با ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ دینار شما را سیر می‌کنند. نان‌های عراقی (صمون) بسیار خوشمزه و حجیم هستند.

اما اگر به رستوران‌های تمیز و با صندلی بروید و سفارش چلومرغ یا کباب عراقی بدهید، باید برای هر نفر حداقل ۱۰ تا ۱۵ هزار دینار کنار بگذارید. در ایام غیر از اربعین، غذای رایگان (نذری) همیشگی نیست و باید فکر بودجه غذا باشید.

نکات مهم درباره هتل‌ها و قیمت‌گذاری

در نجف یک قانون نانوشته وجود دارد: «هرچه به حرم نزدیک‌تر، گران‌تر و قدیمی‌تر». هتل‌های چسبیده به صحن، چون موقعیت طلایی دارند، قیمتشان بالا است حتی اگر ساختمانشان قدیمی باشد. اگر بودجه‌تان محدود است یا دنبال هتل نوسازتر و تمیزتر هستید، کافیست ۱۰ دقیقه پیاده‌روی کنید و در خیابان‌های دورتر اتاق بگیرید. آنجا با همان پول، خدمات بسیار بهتری دریافت می‌کنید.

نکات مهم درباره هزینه‌های پنهان و پیش‌بینی نشده

چیزهایی هست که شاید اول سفر به آن‌ها فکر نکنید اما پول لازم دارند. در مرز یا ورودی‌های شهر قدیم نجف، برای حمل چمدان با چرخ‌دستی باید پول بدهید که معمولاً ۲ تا ۵ هزار دینار می‌شود.

برخی سرویس‌های بهداشتی عمومی تمیز در بازار، ورودی کمی (حدود ۲۵۰ تا ۵۰۰ دینار) دریافت می‌کنند. همچنین کفشداری‌های حرم رایگان هستند، اما انعام دادن به خادمان افتخاری در برخی جاهای دیگر مرسوم است.

نکته طلایی ارزی

بهترین کار این است که قبل از خروج از کشور، تمام پولتان را به «دینار» تبدیل کنید. اگر دلار دارید هم خوب است، اما برای خریدهای ریز (مثل آب و کرایه تاکسی) به مشکل می‌خورید و باید مدام دنبال صرافی باشید تا دلار را خرد کند. پرداخت با کارت بانکی ایرانی تقریباً در ۹۹٪ جاهای نجف غیرممکن است، پس فقط روی پول نقد حساب کنید.

جاذبه ها و جاهای دیدنی نجف 

نجف مثل شهرهای توریستی دیگر نیست که لیست بلندبالایی از پارک، موزه یا پاساژ داشته باشد. در این شهر همه چیز رنگ‌وبوی مذهب و تاریخ دارد. مسافران به نجف می‌آیند تا در فضای معنوی حرم نفس بکشند و جاهایی را ببینند که در تاریخ اسلام اسمشان را زیاد شنیده‌اند. با این حال، دیدنی‌های نجف کم نیستند و اگر برنامه‌ریزی نداشته باشید، وقت کم می‌آورید.

جدول زیر لیست مهم‌ترین مکان‌هایی است که در سفر به نجف نباید از دست بدهید:

حرم امام علی (ع)

مهم‌ترین مقصد زائران در مرکز شهر قرار دارد و تمام خیابان‌های اصلی به آن منتهی می‌شوند. درب‌های حرم به صورت ۲۴ ساعته باز است و محدودیتی برای ورود در ساعات مختلف شبانه‌روز وجود ندارد. زائران پس از عبور از بازرسی‌های امنیتی وارد صحن شده و معماری ایوان طلا و ساعت تاریخی سردر را مشاهده می‌کنند.

طبق روایات، مزار حضرت آدم و حضرت نوح نیز در کنار ضریح امیرالمؤمنین قرار دارد. فضای اطراف ضریح معمولاً دارای ازدحام جمعیت است، اما رواق‌های اطراف برای نماز و عبادت فضای بازتری دارند. ورود تلفن همراه به داخل روضه منوره ممنوع است و خدمات کفشداری و امانت‌داری به صورت رایگان ارائه می‌شود. 

صحن حضرت زهرا (س)

در ضلع غربی حرم مطهر، فضایی بسیار وسیع و سرپوشیده با معماری تلفیقی ایرانی و اسلامی ساخته شده است. این بخش مجهز به سیستم‌های تهویه مطبوع قوی، پله‌برقی و امکانات رفاهی کامل است.

مسافران در ساعات گرم روز یا برای استراحت شبانه می‌توانند از طبقات مختلف صحن حضرت زهرا استفاده کنند. وجود آب آشامیدنی خنک، سرویس‌های بهداشتی متعدد و فضای فرش‌شده تمیز، باعث شده این مکان به محل مناسبی برای استراحت خانواده‌ها و زائرها تبدیل شود.

قبرستان وادی‌السلام

قبرستان وادی‌السلام، بزرگ‌ترین گورستان جهان است که در ضلع شمالی حرم قرار دارد. بافت این منطقه شامل مقبره‌های خانوادگی، اتاقک‌های کوچک و سرداب‌های قدیمی است. مزار حضرت هود و حضرت صالح در ورودی قبرستان قرار دارد و دسترسی به آن آسان است.

بازدید از وادی‌السلام باید صرفاً در ساعات روشنایی روز انجام شود؛ وسعت زیاد و مسیرهای تودرتوی قبرستان در تاریکی شب می‌تواند موجب گم شدن بازدیدکنندگان شود. مزار بسیاری از علما و شخصیت‌های تاریخی مانند رئیسعلی دلواری در این مکان قرار دارد.

مسجد کوفه

این مسجد تاریخی در فاصله ۱۰ کیلومتری نجف قرار دارد و دسترسی به آن با خودرو حدود ۲۰ دقیقه زمان می‌برد. ساختمان مسجد فاقد سقف است و تابش مستقیم آفتاب در ظهر تابستان می‌تواند آزاردهنده باشد؛ بنابراین ساعات ابتدایی صبح یا عصر زمان مناسب‌تری برای بازدید است.

محراب شهادت امام علی (ع)، دکة‌القضا (محل قضاوت) و مقام‌های متعدد پیامبران در صحن مسجد قرار دارد. همچنین مزار مسلم بن عقیل، هانی بن عروه و مختار ثقفی در ساختمان‌های متصل به مسجد واقع شده است.

مسجد سهله

در فاصله ۲ کیلومتری مسجد کوفه، مسجدی قرار دارد که به‌عنوان اقامتگاه آینده امام زمان (عج) شناخته می‌شود. کف صحن در بسیاری از نقاط با شن پوشیده شده و فضای متفاوتی نسبت به سایر مساجد دارد.

مقام‌های مختلفی از جمله مقام امام صادق (ع)، حضرت ابراهیم (ع) و حضرت ادریس (ع) با معماری خاص در محوطه مسجد ساخته شده‌اند. اوج شلوغی و حضور زائران در این مکان، شب‌های چهارشنبه است.

خانه امام خمینی (ره)

ساختمان محل سکونت امام خمینی در دوران ۱۳ ساله تبعید، در خیابان شارع‌الرسول و محله قدیمی حویش واقع شده است. این خانه شامل دو بخش اندرونی (محل زندگی خانواده) و بیرونی (محل دیدارهای مردمی) است.

معماری خانه کاملاً سنتی است و دارای سرداب (زیرزمین) برای مقابله با گرما می‌باشد. وسایل شخصی، کتابخانه و اسناد مربوط به آن دوران در اتاق‌ها به نمایش گذاشته شده است.

بازار بزرگ (سوق الکبیر)

ورودی اصلی بازار سنتی نجف، دقیقاً مقابل ایوان طلای حرم قرار دارد. این بازار سرپوشیده با سقف‌های طاقی شکل، مرکز اصلی تجاری شهر قدیم محسوب می‌شود. راسته اصلی بازار محل فروش طلا، نقره، پارچه و خوراکی‌های سنتی است.

قیمت اجناس در مغازه‌های ابتدای بازار و نزدیک به حرم معمولاً بالاتر از نرخ واقعی است و با حرکت به سمت انتهای بازار یا ورود به راسته‌های فرعی، می‌توان کالاها را با قیمت مناسب‌تری تهیه کرد.

هتل های نجف

نحف هتل‌های مختلفی دارد که برای راحتی شما بهترین‌ها را در جدول زیر قرار دادیم:

نکات ضروری برای اقامت در هتل‌های نجف

قبل از رزرو قطعی هتل، چند نکته فنی را گوشه ذهنتان داشته باشید تا آنجا غافلگیر نشوید. اول از همه اینکه سیستم پریزهای برق در عراق با ایران فرق دارد و مدل سه‌شاخه مربعی (انگلیسی) است؛ بنابراین شارژر گوشی شما بدون تبدیل ۳ به ۲ وارد پریز نمی‌شود و حتماً باید یک مبدل کوچک همراهتان باشد.

مسئله بعدی بحث بهداشت شخصی در هتل‌های اقتصادی (۲ و ۳ ستاره) است؛ در این هتل‌ها گاهی تعویض ملحفه‌ها یا شارژ حوله‌ها با تاخیر انجام می‌شود، پس اگر حساس هستید، حتماً یک ملحفه نازک و حوله شخصی در چمدانتان بگذارید.

همچنین خیلی روی اینترنت هتل‌ها حساب نکنید چون معمولاً فقط در لابی سرعت خوبی دارند و در اتاق‌ها قطع و وصل می‌شوند؛ خرید یک سیم‌کارت عراقی خیال‌تان را راحت می‌کند. در آخر، با توجه به قطع مکرر برق شهری در عراق، مطمئن شوید هتلی که انتخاب می‌کنید ژنراتور برق قوی داشته باشد تا خدای نکرده در گرمای تابستان بدون کولر نمانید.

سوغاتی های نجف

خرید سوغاتی در نجف بخشی از سنت سفر است، اما باید حساب‌شده خرید کنید تا پولتان را بابت جنس‌های بی‌کیفیت چینی هدر ندهید. نجف چند سوغات اصیل دارد که خریدن آن‌ها هم به‌عنوان تبرک و هم به‌عنوان یادگاری ارزشمند است. بهترین مکان برای خرید، «سوق الکبیر» (بازار بزرگ) روبه‌روی حرم است.

در جدول زیر مهم‌ترین سوغاتی‌های نجف معرفی شده‌اند:

وسایل مورد نیاز برای سفر به نجف

اولین و مهم‌ترین مورد، مدارک و پول نقد است. اصل گذرنامه با حداقل ۶ ماه اعتبار باید همیشه در دسترس باشد. پیشنهاد می‌شود یک کپی رنگی یا عکس باکیفیت از صفحه اول گذرنامه را در گوشی خود ذخیره کنید تا در صورت مفقود شدن اصل مدرک، کارتان لنگ نماند.

همچنین با توجه به اینکه در بسیاری از سرویس‌های بهداشتی عمومی و بین‌راهی دستمال کاغذی وجود ندارد، همراه داشتن دستمال جیبی و مرطوب بسیار حیاتی است. اگر روی نظافت تخت هتل حساسیت دارید، یک ملحفه نازک و سبک شخصی هم گوشه چمدان بگذارید تا خواب راحت‌تری داشته باشید.

در مورد پوشش و لباس، راحتی را در اولویت بگذارید. نجف شهر پیاده‌روی است و شما ساعات زیادی را در مسیر حرم، بازار و مسجد کوفه قدم می‌زنید، پس یک کفش کتانی یا صندل طبی راحت بپوشید و قید کفش‌های مجلسی را بزنید.

آفتاب شهر نجف تند و مستقیم می‌تابد؛ بنابراین داشتن عینک آفتابی استاندارد و کلاه نقاب‌دار (برای آقایان) جلوی سردرد و خستگی چشم را می‌گیرد. برای فصل‌های گرم سال، لباس‌های نخی و گشاد بهترین انتخاب هستند تا جریان هوا روی بدن برقرار باشد.

آخرین توصیه، داشتن یک داروخانه کوچک شخصی است. اگر داروی خاصی مصرف می‌کنید، حتماً به اندازه تمام روزهای سفر (و کمی بیشتر) همراه داشته باشید، چون پیدا کردن داروی مشابه در داروخانه‌های عراق دشوار است.

علاوه بر داروهای تخصصی، چند ورق قرص مسکن ساده، قرص سرماخوردگی و داروهای گوارشی (ضد تهوع و اسهال) هم بردارید؛ چرا که تغییر آب‌وهوا و نوع غذا گاهی سیستم بدن را به هم می‌ریزد. در فصل گرما، پماد زینک اکساید یا پودر بچه هم برای پیشگیری از عرق‌سوز شدن بسیار کارآمد خواهد بود.

برنامه‌ریزی سفر ارزان به نجف

سفرهای خارجی معمولا در لیست، سفرهای پرهزینه قرار می‌گیرند، این در حالی‌ست که با برنامه‌ریزی دقیق می‌توانید، برای هر مقصدی یک سفر اقتصادی داشته باشید. نجف به‌عنوان سومین شهر مهم عراق، از مهم‌ترین شهرهای زیارتی این کشور به‌شمار می‌رود که در تمام ایام سال به‌ویژه مناسبت‌ها و اربعین حسینی، بسیار پرطرفدار است.

پس اگر قصد سفر ارزان به نجف را دارید، در قدم اول باید از چند هفته قبل برای آن برنامه‌ریزی کنید تا خرید بلیط هواپیما نجف و همچنین رزرو هتل نجف مشکلی نداشته باشید.

بهترین زمان سفر به نجف

اماکن زیارتی معمولا از جمله مقاصدی هستند که برای مناسبت‌های خاصی مثل ایام ولادت یا شهادت، توسط زائران انتخاب می‌شوند. در صورتی‌که شما هم قصد سفر در این ایام را داشته باشید، برنامه‌ریزی سفر ارزان به نجف کمی سخت خواهد شد. چرا که به‌دلیل حضور مسافران معمولا بیشتر هتل‌ها ظرفیت خالی ندارند و همچنین قیمت بلیط هواپیما نیز افزایش پیدا می‌کند.

از نظر آب‌وهوایی، عراق از جمله کشورهایی است که اقلیم گرم و خشکی دارد. از این‌رو بهترین زمان برای سفر به نجف عراق از پاییز تا اواسط بهار است. اگر در این ایام مناسب خاصی نباشد و بخواهید برای سفر خود برنامه‌ریزی کنید، امکان پیدا کردن بلیط ارزان بیشتر است. ضمن اینکه می‌توانید هتل‌ها را با قیمت کمتری رزرو کنید و کمترین هزینه برای زیارت مقبره امام علی را متحمل شوید.

سفر با هواپیما؛ سریع و راحت

اگر زمان برایتان طلا است و می‌خواهید بدون هیچ معطلی به مقصد برسید، هواپیما بهترین انتخاب است. شما در فرودگاه شهر خودتان سوار می‌شوید و کمتر از دو ساعت بعد در فرودگاه نجف پیاده می‌شوید.

خوبی این روش این است که خستگی راه را اصلاً حس نمی‌کنید و انرژی‌تان برای زیارت کاملاً حفظ می‌شود. فرودگاه نجف هم به شهر نزدیک است و خیلی زود به حرم می‌رسید. البته طبیعی است که برای این راحتی و سرعت، باید هزینه بیشتری نسبت به بقیه روش‌ها بپردازید، اما برای کسانی که سفر کوتاهی دارند یا همراه سالمند دارند، واقعاً می‌ارزد.

سفر ترکیبی با قطار

این روش انتخاب مناسبی برای خانواده‌ها است؛ انگار با یک تیر دو نشان می‌زنید. چون خط ریلی مستقیم تا نجف نداریم، شما با قطارهای ۵ ستاره فدک تا شهرهای مرزی (مثل خرمشهر یا کرمانشاه) می‌روید.

تصور کنید تمام طول مسیر را روی تخت راحت کوپه دراز کشیده‌اید، چای می‌نوشید و از منظره لذت می‌برید؛ نه خستگی رانندگی دارید و نه تنگی صندلی اتوبوس. وقتی به ایستگاه رسیدید، سرحال پیاده می‌شوید، از مرز عبور می‌کنید و بقیه راه را با ماشین‌های عراقی می‌روید. این مدل سفر، هم امنیت بالای قطار را دارد و هم هزینه‌اش نسبت به هواپیما خیلی به صرفه‌تر تمام می‌شود.

سفر با اتوبوس؛ گزینه‌ای اقتصادی و جمع‌وجور

برای کسانی که می‌خواهند هزینه‌های سفر را مدیریت کنند و بودجه‌شان را بیشتر خرج خرید سوغاتی یا هتل بهتر کنند، اتوبوس گزینه اول است. اتوبوس‌ها شما را تا نقطه صفر مرزی می‌رسانند و شما پیاده از مرز رد می‌شوید.

این روش شاید کمی طولانی‌تر باشد، اما حال‌وهوای خاص خودش را دارد و با زائران دیگر همراه می‌شوید. این روزها اتوبوس‌های وی‌آی‌پی هم در مسیر هستند که صندلی‌های تخت‌شو دارند و مسیر را برایتان راحت‌تر می‌کنند. این روش برای سفرهای دوستانه و دانشجویی خیلی پرطرفدار است.

سفر با ماشین شخصی

اگر دوست دارید هر جا خواستید توقف کنید، می‌توانید با ماشین خودتان تا مرز بروید. پیشنهاد دوستانه ما این است که ماشین را در پارکینگ‌های بزرگ و مطمئن شهر مرزی (مثل مهران) پارک کنید و با خیال راحت از مرز رد شوید. این‌طوری هم تا مرز راحت آمده‌اید و هم آن طرف مرز دیگر نگران جای پارک، بنزین گران یا قوانین رانندگی کشور غریب نیستید. ماشین‌های عراقی شما را از مرز به نجف می‌برند و شما بدون دغدغه فنی خودرو، فقط به فکر زیارتتان خواهید بود.

حمل و نقل درون نجف

در نجف برخلاف شهرهای بزرگ ایران، خبری از مترو یا اتوبوس‌های خط واحد شهری نیست. سیستم جابجایی در این شهر کاملاً سنتی است و بر پایه تاکسی و خودروهای شخصی می‌چرخد. دانستن انواع وسایل نقلیه و حدود قیمت آن‌ها به شما کمک می‌کند تا سریع‌تر و ارزان‌تر به مقصد برسید.

رایج‌ترین وسیله برای رفت‌وآمد، تاکسی‌های زرد رنگ یا همان ماشین‌های شخصی مسافرکش هستند. این خودروها تاکسی‌متر ندارند و کرایه آن‌ها کاملاً توافقی است. قانون نانوشته این است که قبل از سوار شدن و بستن در ماشین، باید مقصد را بگویید و سر قیمت با راننده به توافق برسید.

اگر بدون طی کردن قیمت سوار شوید، ممکن است در مقصد با مبلغ بالایی مواجه شوید. معمولاً مسیرهای کوتاه داخل شهری (مثلاً از هتل دورتر به حرم) قیمت مشخصی دارد و راننده‌ها هم نرخ ثابتی را پیشنهاد می‌دهند. چانه زدن در حد معقول هم در فرهنگ رانندگان عراقی پذیرفته شده است.

گزینه بعدی که بسیار پرطرفدار و ارزان است، ون‌های عمومی (کیا) هستند. این ون‌ها در مسیرهای اصلی و پرتردد (مثل خیابان کوفه یا مسیر وادی‌السلام) کار می‌کنند و مانند تاکسی‌های خطی ایران، مسافران را به صورت اشتراکی سوار می‌کنند.

کرایه این ون‌ها برای هر نفر ثابت و بسیار کمتر از تاکسی دربست است. اگر تنها هستید یا تعدادتان کم است، استفاده از کیا برای رفتن به مسجد کوفه یا سهله بهترین و اقتصادی‌ترین انتخاب خواهد بود. این ماشین‌ها معمولاً در میادین اصلی مثل میدان «ثورة‌العشرین» تجمع می‌کنند.

برای مسیرهای خیلی کوتاه و کوچه پس‌کوچه‌های باریک بازار، وسیله‌ای جذاب و کوچک به نام موتور سه‌چرخ (توک‌توک) یا «ستوته» وجود دارد. این وسایل نقلیه می‌توانند از جاهایی عبور کنند که ماشین‌های معمولی رد نمی‌شوند.

سوار شدن بر این سه‌چرخه‌ها هم فال است و هم تماشا؛ چون باد مستقیم به صورتتان می‌خورد و حس‌وحال جالبی دارد. البته ایمنی این وسایل کمتر از ماشین است و برای مسیرهای طولانی یا اتوبان‌ها اصلاً توصیه نمی‌شوند، اما برای جابجایی بار یا رفتن از هتل به ورودی بازار قدیم بسیار کارآمد هستند.

برنامه پیشنهادی سفر به نجف

نجف دیدنی‌های زیادی دارد و معمولاً زمان سفر هم کوتاه است؛ اگر نقشه راه نداشته باشید، یا وقت کم می‌آورید یا خستگی امانتان را می‌برد. بهترین کار این است که بدانید صبح را کجا شروع کنید و شب را کجا تمام کنید تا هم به زیارت برسید و هم بازارهای نجف را ببینید. ما یک برنامه سه روزه برایتان چیده‌ایم که فشار زیادی به شما نیاید و همه جاهای مهم را سر فرصت ببینید.

نکات مهم برای سفر به نجف

چند نکته طلایی هم هست که اگر بدانید، سفرتان خیلی راحت‌تر می‌شود. این موارد در واقع جواب همان سوال‌هایی است که مسافران معمولاً وسط سفر برایشان پیش می‌آید و دنبال جوابش می‌گردند.

وضعیت سیم‌کارت و اینترنت

زیاد روی اینترنت وای‌فای هتل‌ها حساب نکنید؛ معمولاً سرعتشان پایین است و فقط در لابی آنتن می‌دهند. از طرف دیگر، استفاده از اینترنت رومینگ سیم‌کارت ایرانی هم بسیار گران است و در چند دقیقه کل شارژتان را تمام می‌کند.

بهترین کار این است که به محض ورود به عراق (در مرز یا اولین مغازه موبایل‌فروشی)، یک سیم‌کارت عراقی تهیه کنید. دو اپراتور معروف «آسیاسل» (Asiacell) و «زین» (Zain) بسته‌های اینترنت هفتگی یا ماهانه با قیمت مناسب دارند. با داشتن اینترنت فعال، هم می‌توانید از گوگل مپ استفاده کنید و هم با خانواده در تماس باشید.

ماجرای ویزا و گذرنامه

خوشبختانه در حال حاضر سفر به عراق برای شهروندان ایرانی چه به صورت زمینی و چه هوایی نیازی به گرفتن ویزا از قبل ندارد و در مرز فقط مهر ورود به گذرنامه‌تان زده می‌شود. با این حال، قوانین کنسولی همیشه در حال تغییر است. پیشنهاد می‌شود قبل از قطعی کردن سفر، آخرین اخبار مربوط به ویزا را از منابع معتبر چک کنید تا با خیال راحت حرکت کنید.

سلامتی و شماره‌های ضروری

موضوع مهم دیگر، سلامتی شما در طول سفر است. آب لوله‌کشی نجف به هیچ‌عنوان قابل شرب نیست و فقط باید برای شستشو استفاده شود. حتماً و حتماً از آب معدنی‌های پلمب شده برای نوشیدن استفاده کنید تا دچار مشکلات گوارشی نشوید. در کنار این، شماره‌های ضروری عراق را هم در گوشی خود ذخیره کنید:

• پلیس: ۱۰۴
• آمبولانس و فوریت‌های پزشکی: ۱۲۲
• آتش‌نشانی: ۱۱۵

چند اصطلاح پرکاربرد که کارتان را راه می‌اندازد

لازم نیست عربی بلد باشید، اما دانستن همین چند کلمه ساده باعث می‌شود هم با مردم راحت‌تر ارتباط بگیرید و هم کلاه سرتان نرود. این اصطلاحات را به خاطر بسپارید:

سخن پایانی

برای سفر به نجف و زیارت حرم حضرت امیرالمومنین بهتر است، ایام خارج از مناسبت‌های مذهبی مثل ولادت، شهادت و همچنین اربعین حسینی را انتخاب کنید. چرا که در این مواقع، علاوه‌بر افزایش قیمت بلیط، هزینه اقامت نیز بسیار بیشتر از ایام عادی سال خواهد بود.

در سفر زیارتی خود علاوه‌بر زیارت حضرت علی (ع) می‌توانید از جاذبه‌های دیگری مثل قبرستان وادی السلام که عنوان بزرگترین قبرستان دنیا را دارد، مساجد سهله، کوفه و حنانه، خانه حضرت علی (ع) و همچنین قصر خورنق، قلعه نجف، برج نمرود و غیره بازدید کنید.

خوردن غذاهای عربی و همچنین رفتن به بازار سنتی نجف که در نزدیکی حرم قرار دارد، می‌تواند بخش‌های دیگری از برنامه سفر شما باشد.